Poortwachter in de praktijk

De Wet Verbetering Poortwachter lijkt een succes. Sinds de invoering van de wet doen steeds minder werknemers een beroep op een arbeidsongeschiktheidsuitkering.
Maar voor werkgevers zorgt de wet voor de nodige problemen. Kleine fouten kunnen tot grote boetes lijden. Wat doet u als een werknemer zich ziek meldt?

Eerste ziekteweek: ziekmelding
Heeft u een contract met een Arbo-dienst, dan geeft u de ziekte van de werknemer in de eerste ziekteweek door aan deze dienst. Anders meldt u de ziekte bij de bedrijfsarts. Uiterlijk de vierde dag na de ziekmelding van uw werknemer moet u het verzuim melden bij het UWV als de werknemer recht heeft op een Ziektewetuitkering. De Ziektewet geldt uitsluitend voor mensen die geen werkgever (meer) hebben, zoals uitzendkrachten.

Binnen zes ziekteweken: probleemanalyse door Arbo-dienst of arbodeskundigen
Als het ernaar uitziet dat het ziekteverzuim van uw werknemer lang zal duren, moet u advies aanvragen bij de Arbo-dienst of de door u ingehuurde deskundigen (bij een maatwerk regeling). Zij moeten u binnen zes weken ziekte op basis van een probleemanalyse adviseren over de mogelijkheden tot herstel en werkhervatting.

Uiterlijk na acht weken maakt u samen met de werknemer een plan van aanpak (PVA) voor herstel en reïntegratie. Er wordt een 'casemanager' aangesteld. Dit kan de direct leidinggevende zijn, maar ook iemand van de Arbo-dienst of een reïntegratiebedrijf. De casemanager fungeert als contactpersoon tussen werknemer, werkgever en Arbo-dienst. Ook begint u dan met een reïntegratiedossier waarin u alle stappen en afspraken met betrekking tot de reïntegratie vastlegt. In het PVA moeten u en de werknemer vastleggen dat u samen de voortgang van het reïntegratieproces minimaal één keer in de zes weken evalueert.

Ziekteweek 13: verzuim melden bij UWV
Na dertien weken ziekte meldt u het ziekteverzuim aan het UWV.

Ziekteweek 13 - 50: uitvoering PVA
Tijdens deze periode voeren u en de werknemer het advies van de Arbo-dienst of ingehuurde deskundigen en het PVA uit. Waar nodig stellen u en de werknemer het PVA bij.

Na 50 ziekteweken: evaluatie
Evaluatie reïntegratietraject door u en de werknemer.

Ziekteweek 87: start WIA-aanvraag
U ontvangt een verzoek om loongegevens van het UWV. De werknemer krijgt een aanvraagformulier voor de WIA en kan de WIA gaan aanvragen. Als u eventueel wilt overgaan tot een vrijwillige loondoorbetaling van de werknemer na de eerste twee ziektejaren kunt u hiertoe nu beslissen.

Ziekteweken 87 - 91: afronding reïntegratieverslag
Allereerst is er in deze periode een actueel oordeel van de Arbo-dienst of de door u ingehuurde arbodeskundigen nodig. Daarnaast dient er een eindevaluatie van het reïntegratietraject tussen u en de werknemer plaats te vinden. Met de werknemer stelt u dan aan de hand van het reïntegratiedossier het voor het UWV bestemde reïntegratieverslag op. Vervolgens zorgt u ervoor dat de werknemer over alle documenten voor het reïntegratieverslag kan beschikken. De werknemer stuurt dan het reïntegratieverslag en het WIA-aanvraagformulier aan het UWV toe. De deadline voor de WIA-aanvraag ligt in ziekteweek 91.

Ziekteweken 91 - 104: UWV beoordeelt reïntegratie-inspanningen
Het UWV beoordeelt of u en de werknemer voldoende reïntegratie-inspanningen hebben geleverd. Hierbij kijkt het UWV onder andere of u en de werknemer aan het einde van het eerste ziektejaar het verloop van de reïntegratie hebben geëvalueerd. Als het UWV tevreden is, wordt de werknemer uitgenodigd voor een keuring voor de WIA. Zo niet, dan zijn er sancties te verwachten.

Wet verlenging loondoorbetalingverplichting bij ziekte
Sinds 1 januari 2004 zijn in de eerste twee ziektejaren werknemer en werkgever samen verantwoordelijk voor een snelle terugkeer naar werk. En de werkgever betaalt in die periode het loon door.

Loondoorbetaling
De werkgever is verplicht het loon twee jaar lang door te betalen voor uren die de werknemer door ziekte niet werkt. In het eerste jaar moet dat minimaal 70% zijn van wat de werknemer normaal verdiende en ten minste het minimumloon. In het tweede jaar krijgt de werknemer minimaal 70% van het laatstverdiende loon en vervalt de minimumloongarantie. Over twee ziektejaren samen betaalt de werkgever maximaal 170% van het laatstverdiende loon. Hoe het precies zit, is vaak geregeld in een CAO.
Als de arbeidsovereenkomst eerder dan na twee jaar ziekte afloopt kan de werknemer daarna ziekengeld van UWV krijgen.

Inspanningsverplichting
Werknemer en werkgever moeten volgens een plan van aanpak gericht werken aan reïntegratie. Inschakeling van deskundige ondersteuning zoals een Arbo-dienst of een bedrijfsarts is verplicht; werkgever en werknemer kunnen samen een reïntegratiebedrijf inschakelen. De werkgever moet alles doen om de werknemer snel weer aan het werk te krijgen in het eigen bedrijf. Ook bij ziekte of blijvend gebrek. Lukt dit niet, dan moet hij proberen de zieke werknemer bij een andere werkgever te plaatsen. Dit geldt tot twee jaar nadat iemand ziek is geworden.